Αναμείνατε ολίγον τι
Επιστήμες

Πρωτοποριακή θεραπεία ενισχύει τη συνείδηση ασθενή «φυτού» για πρώτη φορά μετά από 15 χρόνια

Πρωτοποριακή θεραπεία ενισχύει τη συνείδηση ασθενή «φυτού» για πρώτη φορά μετά από 15 χρόνια

Όταν κάποιος παραμένει σε κατάσταση «φυτού» παραπάνω από έναν χρόνο, η κατάστασή του θεωρείται μόνιμη. Γι ‘αυτό και είναι τόσο εντυπωσιακό το γεγονός  ότι Γάλλοι ερευνητές μπόρεσαν να ενισχύσουν τη συνείδηση ενός ασθενούς που είχε περάσει 15 χρόνια σε κατάσταση «φυτού», μετά από αυτοκινητιστικό ατύχημα.

Εμφυτεύοντας μια συσκευή στο στήθος του 35χρονου ασθενούς, οι ερευνητές κατάφεραν να διεγείρουν ένα νεύρο του πνεύμονα, το οποίο διατρέχει από τη βάση του κεφαλιού μέχρι την κοιλιά και είναι γνωστό ότι εμπλέκεται στην αφύπνιση και την προσοχή.

Έπειτα από ένα μήνα καθημερινής διέγερσης του συγκεκριμένου νεύρου, η βελτίωση της κατάστασης του ανθρώπου ξεπέρασε κάθε προσδοκία, όπως αναφέρει η ομάδα στο περιοδικό «Current Biology».

Παρακάτω θα βρείτε όλα όσα γνωρίζουμε για τη νέα θεραπεία και για το τι σημαίνει αυτή για τους ασθενείς «φυτά».

Τι σημαίνει ότι κάποιος βρίσκεται σε κατάσταση «φυτού»;

Κάποιος σε κατάσταση «φυτού» μπορεί να αναπνέει μόνος του και να έχει περιόδους αφύπνισης, αλλά αγνοεί κάθε τι που συμβαίνει στο περιβάλλον του και δεν μπορεί να επικοινωνήσει ή να ανταποκριθεί σε οποιαδήποτε εξωτερικό ερέθισμα. «Δεν έχουν παρουσία στον κόσμο», εξηγεί η επικεφαλής της μελέτης Angela Sirigu από το Institut des Sciences Cognitives Marc Jeannerod, στη Λυών της Γαλλίας.

Αντίθετα, όταν ένας άνθρωπος βρίσκεται σε κώμα, τα μάτια του είναι κλειστά: είναι δυνατό να ανακάμψει κανείς από ένα κώμα και να ανακτήσει την πλήρη επίγνωση. Ένα άτομο σε κώμα μπορεί επίσης να μεταβεί σε κατάσταση ελάχιστης συνείδησης ή κατάστασης «φυτού» ή να αναπτύξει σύνδρομο εγκλεισμού, στο οποίο το άτομο έχει αντίληψη του περιβάλλοντος, αλλά δεν μπορεί να επικοινωνήσει.

Άρα, ο άνθρωπος ξύπνησε έτσι ξαφνικά μετά από 15 χρόνια;

Όχι. Δεν ήταν σκηνή καθημερινής τηλεοπτικής σειράς, αλλά η πρόοδός του ήταν εκπληκτική. Σε ιατρικούς όρους, η κατάστασή του μετατοπίστηκε από μια κατάσταση «φυτού» σε μια κατάσταση ελάχιστα συνειδητή. Μετά από ένα μήνα διέγερσης του παρασυμπαθητικού νεύρου, ο άντρας ήταν σε θέση να ανταποκριθεί σε απλές εντολές, όπως το να γυρίσει σιγά σιγά το κεφάλι του από αριστερά προς τα δεξιά, λέει η Sirigu.

Ήταν σε θέση να μείνει ξύπνιος για πολύ περισσότερο σε σχέση με πριν, ακούγοντας έναν θεραπευτή να του διαβάζει κάποιο βιβλίο. Επίσης ανταποκρινόταν, ανοίγοντας τα μάτια του  όταν κάποιος ξαφνικά πλησίαζε το πρόσωπό του, λέει ο Sirigu. Οι άνθρωποι σε κατάσταση «φυτού» δεν έχουν καμία αντίδραση σε τέτοιου είδους ερεθίσματα.

Η βελτίωση της κατάστασης του 35χρονου έγινε επίσης αντιληπτή και από τις εικόνες του εγκεφάλου του, που έδειξαν μεγαλύτερη επικοινωνία μεταξύ των περιοχών του εγκεφάλου και αυξημένη μεταβολική δραστηριότητα.

Θα μπορούσε η ανάρρωση του άντρα να είναι τυχαία;

Πιθανώς όχι. Οι ερευνητές επέλεξαν συγκεκριμένα έναν ασθενή, του οποίου η πάθηση ήταν μακροχρόνια για να αποκλείσουν την πιθανότητα μιας τυχαίας βελτίωσης.

Πώς σκέφτηκαν οι ερευνητές να διεγείρουν το παρασυμπαθητικό νεύρο;

Η ενεργοποίηση αυτού του νεύρου παράγει σήματα στο λεγόμενο νοραδρενεργικό μονοπάτι, το οποίο είναι κρίσιμο για την διέγερση, την εγρήγορση και την αντίδραση φόβου «πάλης ή φυγής» («fight or flight» όπως είναι ευρέως γνωστή). Η διέγερση του παρασυμπαθητικού νεύρου χρησιμοποιείται συνήθως για τη θεραπεία της επιληψίας και περιστασιακά για τη θεραπεία της κατάθλιψης και των νευρολογικών διαταραχών. Η τεχνική είχε δοκιμαστεί προηγουμένως από άτομα με πρόσφατα εγκεφαλικά τραύματα.

Η Uzma Samadani, η οποία χρησιμοποιεί την διέγερση του παρασυμπαθητικού νεύρου σε ασθενείς με μέτρια εγκεφαλικά τραύματα, λέει ότι είναι ενθουσιασμένη από τα αποτελέσματα των Γάλλων ερευνητών. «Είμαι κατηγορηματικά υπέρ αυτής της γραμμής έρευνας», αναφέρει η Samadani, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Τμήμα Νευροχειρουργικής του Πανεπιστημίου της Μινεσότα (University of Minnesota Department of Neurosurgery).

«Πιστεύω ότι δεν έχουμε κατανοήσει πλήρως τους μηχανισμούς της εξασθενημένης συνείδησης που συνδέονται με το τραύμα, αλλά η διέγερση του παρασυμπαθητικού νεύρου φαίνεται μια πολλά υποσχόμενη μέθοδος σε αυτή την μεμονωμένη περίπτωση».

Τι συμβαίνει με άλλους ασθενείς με σοβαρά εγκεφαλικά τραύματα;

Αν και η συγκεκριμένη περίπτωση είναι αξιοσημείωτη, είναι μόνο ένα παράδειγμα. Οι ερευνητές θα πρέπει να επιβεβαιώσουν τα συμπεράσματά τους σε πολλούς περισσότερους ασθενείς για να κατανοήσουν το πλήρες δυναμικό της χρήσης διέγερσης του παρασυμπαθητικού νεύρου για την ενίσχυση της συνείδησης σε ασθενείς «φυτά».

Αλλά αν η μέθοδος αποδειχθεί ότι λειτουργεί σε έναν ευρύτερο πληθυσμό, η διέγερση του παρασυμπαθητικού νεύρου θα μπορούσε να δώσει στους ανθρώπους με περιορισμένη συνείδηση τουλάχιστον μια ελάχιστη ελεύθερη βούληση και την ικανότητα επικοινωνίας. Η διέγερση του παρασυμπαθητικού νεύρου είναι πιθανό να είναι πιο αποτελεσματική όταν χρησιμοποιείται άμεσα μετά από κάποια τραυματική εγκεφαλική βλάβη, προσθέτει η Sirigu.

«Όσο πιο σύντομα μπορούμε να διεγείρουμε το νεύρο, τόσο πιο σύντομα μας δίνεται η δυνατότητα να παρέμβουμε στις λειτουργίες του σώματος και να επαναφέρουμε κάποια φυσιολογική ισορροπία», λέει.

Είναι πράγματι σε καλύτερη κατάσταση αυτός ο άνθρωπος  τώρα που έχει κάποια αντίληψη της κατάστασής του;

Αυτό είναι δύσκολο να απαντηθεί. Η οικογένειά του αρνήθηκε να μιλήσει δημοσίως για την πρόοδό του. Αλλά η Sirigu είναι αισιόδοξη: «Είναι πάντα καλύτερο να κατανοείς τι συμβαίνει, από το να μην γνωρίζεις τι κάνουν οι άλλοι σε εσένα ή τι σου λένε», αναφέρει. «Θα προτιμούσα να γνωρίζω, σε κάθε περίπτωση».

 

Πηγές

Μοιραστείτε το άρθρο

The following two tabs change content below.
Γιώτα Ζώτου

Γιώτα Ζώτου

Είμαι απόφοιτος του Τμήματος Εφαρμοσμένων Μαθηματικών του Πανεπιστημίου Κρήτης και κάθε προσπάθεια για περαιτέρω βελτίωση, που έχει σαν στόχο την διευκόλυνση της καθημερινότητας του ανθρώπου άπτεται των ενδιαφερόντων μου. Μέσα από αυτό το site λοιπόν θα μοιραζόμαστε ερευνητικά δεδομένα και εξελίξεις που αφορούν στις επιστήμες και την τεχνολογία, τα οποία έμμεσα ή άμεσα μας αφορούν και αξίζει να γνωρίζουμε.

Αφήστε ένα σχόλιο

Επιλογές της ομάδας
σκίτσο του Άλμπερτ Αϊνστάιν
Πώς τα μυστικά των πρώτων αριθμών κάνουν τον κόσμο μας ασφαλέστερο
Πώς ο Ερατοσθένης υπολόγισε την περιφέρεια της Γης πάνω από 2000 χρόνια πριν;
Τι θα γινόταν αν ο αυτισμός ήταν ... υπερδύναμη;
Εκπληκτικές φωτογραφίες του Cassini λίγο πριν τη συντριβή του στον Κρόνο